HISTORIA
„Śląski Rzym", bo takie miano nadano niegdyś Nysie, położony jest w dolinie wideł rzecznych Nysy Kłodzkiej i Białej Głuchołaskiej, na wysokości 180m n.p.m. Teren dzisiejszego miasta był bezleśny. Była tu rzeka dostarczająca ryby, były urodzajne i dobrze nawodnione gleby, a wszystko otoczone bagnami, łatwe do obrony.
Nazwa miasta pochodzi od nazwy rzeki Nysy. Założona została w XII w. jako osada słowiańska. W połowie XII wieku osada zostało nadane biskupowi wrocławskiemu jako uposażenie dla biskupstwa. Od tego czasu nastąpił wzrost roli i znaczenia miasta. W 1223 r. zostały nadane prawa miejskie, dlatego też w średniowieczu Nysa, oprócz Wrocławia, była największym i najważniejszym miastem jak również węzłem komunikacyjnym na Śląsku. Liczne drogi handlowe łączyły ją nie tylko z innymi miastami na Śląsku, ale i z wieloma krajami ościennymi. O silnej pozycji Nysy może świadczyć fakt, że posiadała prawo do bicia własnej monety. Okres średniowiecza przyniósł miastu także wiele nieszczęść. W tym czasie miasto zostało dwukrotnie spalone; najechane przez Tatarów, oblegane i niszczone przez husytów. Także książęta piastowscy w czasie bratobójczych walk nie oszczędzali Nysy. Nie omijały go także zarazy i powodzie.
Okres swojej świetności przeżywała Nysa na przełomie XVII i XVIII w. Spokój i dalekowzroczna polityka biskupów wrocławskich uczyniła to miasto jednym z najważniejszych na Śląsku. Najwięcej Nysa zawdzięcza biskupowi Franciszkowi Ludwikowi von Neuburg, który uczynił z niej barokową stolicę księstwa. Gdy miasto przeszło pod panowanie pruskie, Fryderyk Wielki, doceniając strategiczne położenie i znaczenie Nysy, zalecił przebudowę systemu obronnego. Prace przeprowadzono według jego osobistych wskazówek. W ten sposób Nysa ze stolicy biskupiej stała się twierdzą i miastem pruskich żołnierzy (od końca XVIII w. do końca XIX w. stacjonowało tutaj rocznie kilka tysięcy żołnierzy).
W 1807 r. Nysa oblegana była przez wojska napoleońskie, które doprowadziły ją do ruiny. W 1810 r. nastąpiła sekularyzacja dóbr kościelnych. XIX wiek przyniósł Nysie wiele zmian. Powstawały zakłady przemysłowe, rozwijało się szkolnictwo. W 1852 roku wybudowano teatr, funkcjonujący do końca II wojny światowej. W 1887 r. na stałe zlikwidowano twierdzę nyską. Umożliwiło to przestrzenny rozwój miasta, wybudowanie linii kolejowej, a w konsekwencji zwiększyło liczbę ludności i co się z tym wiąże, rozwój czynszowego budownictwa mieszkalnego. W XX wieku Nysa przeżyła dwa wielkie wstrząsy. Pierwszym z nich była powódź w 1938 roku. Jednak największą klęskę poniosło miasto w czasie II wojny światowej. W roku 1944 Nysa została ogłoszona twierdzą, w której wojska niemieckie broniły się przed Armią Czerwoną. Wskutek tego w marcu 1945 roku miasto zostało zniszczone w 80%. Dodatkowo wycofujące się wojska niemieckie niszczyły całą infrastrukturę w okolicy (drogi, mosty, zakłady użyteczności publicznej itp.), a potem wojska sowieckie złupiły i zniszczyły pozostałości po Nysie. Było to jedno z najbardziej zniszczonych miast polskich. Ocalała z zawieruch dziejowych jej unikalna zabytkowa architektura ( we fragmentach) jest dziś świadectwem historii Nysy, Odwiedzając ja warto zobaczyć: gotycki kościół św. Jakuba i św. Agnieszki, barokową Fontannę Trytona i kościół Bożogrobców pod wezwaniem św. Piotra i Pawła. Warto zwrócić uwagę na wspaniałą kratę Pięknej Studni, Pałac Biskupi, kolegium jezuickie, obecne LO "Carolinum", renesansowy Dom Wagi Miejskiej, Dom Komendanta czy zachowane po średniowiecznych fortyfikacjach wieże Ziębicką i Wrocławską oraz pieczołowicie odrestaurowane kamienice. Polecamy odwiedzenie jednego z największych w Europie, systemu fortyfikacji pruskich. Przyległe Jezioro Nyskie i bliskość Gór Opawskich sprawiają, iż Nysa jest najbardziej atrakcyjnym turystycznie zakątkiem Opolszczyzny i jedynym takim miejscem w Polsce.
INFORMACJE O MIEŚCIE
Gmina Nysa licząca 217 km', w tym miasto 27 km', jest gminą miejsko-wiejską, w skład której wchodzi miasto Nysa oraz: 25 sołectw. Spośród 62 tys. mieszkańców gminy 50 tys. stanowią mieszkańcy miasta Nysa, będącego jednocześnie siedzibą największego w województwie opolskim, bo liczącego ponad 150 tys. mieszkańców, powiatu nyskiego.
Region nyski położony jest w południowo-zachodniej części Opolszczyzny, na Przedgórzu Sudeckim. Dogodne położenie miasta na skrzyżowaniu szlaków komunikacyjnych zapewnia dobre połączenie z dużymi aglomeracjami miejskimi i ośrodkami gospodarczymi Dolnego i Górnego Śląska oraz Republiką Czeską. Jednym z turystycznych atutów miasta, oprócz dobrze zachowanej zabytkowej architektury, jest także Jezioro Nyskie o powierzchni ok. 22 km'. Gmina Nysa, w której użytki rolne zajmują ok. 15 tys. ha, z uwagi na swoje dobre tradycje kultury agrarnej i nie zdegradowane środowisko naturalne, stanowi zaplecze wysokiej jakości produktów rolnych. Istotnym elementem w życiu miasta jest bliskie sąsiedztwo z Republiką Czech - sprzyjające wzajemnej wymianie handlowo-turystycznej i wpływające w znaczący sposób na obroty handlowe miasta. Gmina Nysa posiadając powyższe cechy i wartości dąży do harmonijnego i stałego rozwoju wszystkich dziedzin życia społeczno-gospodarczego, w ścisłym powiązaniu z tradycją i charakterem regionu.
Nasze piękne miasto i gmina mają niewyczerpane pokłady atrakcji turystycznych. Każdy turysta znajdzie u nas coś dla siebie, coś interesującego, intrygującego, zajmującego. Wierzymy, że uda nam się połączyć Państwa oczekiwania, marzenia i wymagania z wielowiekową tradycją Nysy, klimatem dawnych lat i naszym doświadczeniem, żeby dać Warn to, czego potrzebujecie w czasie pobytu u nas. Możecie u nas leniuchować na piaszczystej plaży nad Jeziorem Nyskim albo grać w plażową piłkę siatkową. Łapać promyki słońca pływając kajakiem, łódką czy żaglówką i utrwalać piękną opaleniznę wiatrem. Nauczyć się utrzymywać równowagę na desce windsurfingowej. Czekać nad brzegiem rzeki, aż ryba połknie przynętę. Wrócić do czasów naszych dziadków i pradziadków podziwiając piękne zabytki i dziedzictwo kulturalne. Spacerować po pięknym parku wśród zabytkowych drzew, stawów w towarzystwie ptactwa wodnego. Zrobić nietypowe zakupy na giełdzie staroci (a potem prezentować je znajomym jako pamiątki po przodkach). Uwiecznić się na fotografii przy wymarzonym motocyklu podczas zjazdu Glob-trotterHomełess. W zimie możecie "poobijać się" na naturalnym lodowisku - letnim stawie w parku i przeżyć prawdziwą sannę. Możecie też dosiąść dwukołowca i wybrać jedną z sześciu tras rowerowych - dla miłośników zabytków, romantyków, pokutników, wyczynowców, przyrodników i zbieraczy kamieni.
Dla prawdziwych zuchów - Szkoła Przetrwania: pruskie forty, wieża ciśnień, poligon i ekstremalne warunki.
Nyski Ośrodek Rekreacji z s/w Skorochowie położony jest na północno-wschodnim brzegu Jeziora Nyskiego przy drodze krajowej nr 423 zwanej „ Trasą Sudecką ". Ośrodek oferuje noclegi o zróżnicowanym charakterze, oddając turystom do dyspozycji:
- 25 miejsc w domkach kempingowych i pokojach gościnnych
- 700 miejsc na polu namiotowym
- 42 stanowiska karawaningowe
Z oferty można skorzystać również w okresie zimowym, gdzie do dyspozycji są 22 miejsca noclegowe w domku typu „ POLSPORT". Ośrodek posiada doskonale prosperującą bazę gastronomiczną, bazę sanitarną oraz parkingi, które tworzą niezbędne zaplecze sanitarno - bytowe. Udany wypoczynek gwarantuje bogata oferta atrakcji turystycznych, która usatysfakcjonuje każdego klienta. Rozległa piaszczysta plaża ze strzeżonymi kąpieliskami jest doskonałym miejscem do bezpiecznego plażowania. Dużym atutem ośrodka jest jego atrakcyjne położenie. Z brzegów jeziora roztacza się piękny widok na Góry Opawskie i Rychelskie Hory. Wody jeziora są bardzo atrakcyjne dla wędkarzy. Licznie występują tu sandacze, okonie, sumy czy szczupaki. W sezonie letnim w ośrodku odbywa się wiele imprez sportowych, rekreacyjnych i kulturalnych. Należy tu wymienić: regaty windsurfingowe i żeglarskie „O Błękitną Wstęgę Jeziora Nyskiego", eliminacje mistrzostw Polski w siatkówce plażowej, koncerty muzyczne i inne.
Od 12 lutego 2004r. działa Centrum Informacji i Aktywizacji Społecznej „Omnibus". Zakres działalności Centrum jest bardzo szeroki, od umożliwienia dostępu do informacji internetowej z zakresu edukacji, rynku pracy i wolontariatu, pomocy w poszukiwaniu ofert pracy, przygotowaniu ofert i ich prezentacji, propagowaniu informacji o programach pomocowych dla przedsiębiorców i organizacji pozarządowych, pomocy w zdobywaniu doświadczeń i kwalifikacji poprzez wolontariat, pomocy w poszukiwaniu pracy na rynku UE do prowadzenia we współpracy z Powiatowym Urzędem Pracy baz danych ofert pracy oraz perspektywicznych kierunków kształcenia zawodowego, aktywizacji i rozwoju małych i średnich przedsiębiorstw, konsolidacji i aktywizacji przedsiębiorców i bezrobotnych, organizacji pozarządowych. W Centrum prowadzony jest Punkt Informacji Turystycznej udzielający informacji na temat warunków turystycznych regionu, jak też współpracujący z pokrewnymi punktami przygranicza polsko-czeskiego. Punkt Informacji Europejskiej pozwala na uzyskanie informacji dotyczących Unii Europejskiej. Agro- Bazar Informacji Europejskiej zajmie się propagowaniem informacji o Unii Europejskiej wśród mieszkańców obszarów wiejskich. Centrum cieszy się olbrzymim zainteresowaniem wśród turystów, zwłaszcza zagranicznych jak również osób bezrobotnych, poszukujących pracy.
HERB NYSY
|
Herb Nysy przedstawia sześć białych lilii na czerwonym polu. Ustalił się on w końcu XV wieku i w różnych formach funkcjonował w świeckich dokumentach miejskich. Herb został zatwierdzony przez Radę Miejską 26 stycznia 1991r. |
|
Druga wersja herbu powstała w początkach XIV w., w czasie kiedy Nysa była stolicą księstwa biskupów wrocławskich. Przedstawia on figurę św. Jana Chrzciciela trzymającego w lewej ręce Biblię z Barankiem Wielkanocnym. Po obu stronach postaci, u dołu ułożone są dwie tarcze z trzema liliami każda (św. Jan Chrzciciel jest patronem biskupstwa wrocławskiego i kościoła katedralnego we Wrocławiu). W takiej postaci herb funkcjonował do początku XX wieku. |
ZABYTKI
 |
Kościół p.w. św. Jakuba i św. Agnieszki - Historia kościoła sięga początków istnienia Nysy. Obecny, późnogotycki kształt nadał mu mistrz Piotr z Ząbkowic w łatach 1424-30. W świątyni znajduje się m.in. najcenniejszy na Śląsku zespół rzeźby nagrobnej oraz barokowe baptysterium. Obok kościoła stoi niedokończona dzwonnica z łat 1477-1516. |
 |
Piękna Studnia - Wykuta w 1686r. przez Wilhelma Hellewega. Jej fundatorem był ówczesny burmistrz Nysy - Kaspr Naas. Barokowa Studnia zasłynęła na Śląsku jako „Piękna" dzięki swej wspaniałej, żelaznej, ornamentalnie zdobionej kracie. |
 |
Wieża Bramy Wrocławskiej - Została wzniesiona w 1351r. i stanowiła część średniowiecznych obwarowań miejskich. Uległa wielu zmianom. Została m.in. podwyższona oraz zwieńczona interesującym miniaturowym zespołem architektury obronnej z epoki renesansu. Ozdobiona pięknym renesansowym portalem pochodzącym z kamienicy przyrynkowej. |
 |
Kościół Ewangelicki - Dawniej nazywany św. Barbary. Wybudowany w stylu gotyckim z przekształceniami renesansowymi i barokowymi. Pochodzi z przełomu XIV i XV w. Pierwotnie stanowił kaplicę najstarszego na terenie miasta szpitala św. Barbary. |
 |
Pałac Biskupi - Obecnie w budynku Pałacu znajduje się muzeum. Jest to barokowa budowla, powstała w dwóch fazach. Z pierwszej pochodzą trzy skrzydła budynku (XVII w.), z drugiej (początek XVIII w.) czwarte skrzydło, które ma odrębną koncepcję kompozycyjną i charakter stylowy. Pałac posiada portale, kominki, pilastry (joński i koryncki). Na ścianach od strony dziedzińca umieszczone są trzy zegary słoneczne. |
 |
Dwór Biskupi - Zespół gotyckich i barokowych budowli o odrębnym systemie obronnym. Niegdyś siedziba biskupów. W ciągu wieków licznie rozbudowywany i przebudowywany. Zachowały się w nim fragmenty murów obronnych i baszt gotyckich z XIV w. |
 |
Kościół p.w. Wniebowzięcia NMP - Dawny kościół Jezuitów. Wraz z kolegium i gimnazjum wchodzi w skład dawnego zespołu jezuickiego. Jest pierwszą sakralną budowlą jezuicką na Śląsku, powstałą w łatach 1688-92. We wnętrzu znajduje się ciekawy ołtarz główny oraz pozostałości polichromii Karola Dankwarta. |
 |
Kolegium i Gimnazjum „Carolinum" - Obecnie w gmachu mieści się Liceum Ogólnokształcące Carołinum. Imponujący gmach dawnego kolegium jezuickiego pochodzi z lat 1669- 73, posiada aulę bogato zdobioną sztukateriami. Barokowa brama z 1725r. łączy budynek kolegium z wybudowanym w latach 1722-25 gimnazjum jezuickim. |
 |
Kościół Zwiastowania NMP - Dawniej kościół pw. Bożego Ciała. Jest to jeden z najstarszych kościołów w Nysie, zbudowany w XIV w., gruntownie przebudowany w XIX w. Niestety po wielu latach zatracił swoje gotyckie cechy stylowe. |
 |
Fontanna Trytona - Perła nyskiego baroku, wykonana w latach 1700-01 z jasnego marmuru slawniowickiego. Wzorowana na rzymskiej fontannie - Fontanna del Tritone Berninniego. To głównie dzięki niej istnieje powiedzenie - Nysa Śląski Rzym. |
 |
Kościół p.w. św. Piotra i św. Pawła - Dawny kościół Bożogrobców. Najpiękniejsza barokowa świątynia w mieście wybudowana w latach 1720-27 przez Michała Kleina i F.A. Hammerschmita. Piękna polichromia na sklepieniu (1730) autorstwa Krzysztofa Tomasza i Feliksa Antoniego Scheflerów czynią z kościoła jedną z najwybitniejszych świątyń na Śląsku. |
 |
Dom Wagi Miejskiej - Obecnie w budynku znajduje się Miejska i Gminna Biblioteka Publiczna. Symbol kwitnącego niegdyś w Nysie handlu. Okazała budowla z 1606r. wykonana w stylu renesansu północnego, pierwotnie bogato zdobiona malowidłami i rzeźbami. |
 |
Wieża Bramy Ziębickiej - Wybudowana w roku 1350 i pomimo wiełu lat nie zatraciła wielu cech stylowych. W XIV w. została podwyższona, a w XIX w. odnowiona. We wnęce nad wejściem znajduje się figura lwa ziębickiego. Cała wybudowana z silnie wypalanej cegły, tzw. zendrówki. |
 |
Zespól kamieniczek mieszczańskich przy ul. Brackiej i w Rynku - zrekonstruowane starannie renesansowo-barokowe fasady kamieniczek przypominają dawną świetność zabudowy miejskiej, którą szczyciła się Nysa. |
 |
Seminarium św. Anny (obecnie Państwowa Szkoła Muzyczna I i II st.) - najstarsza zachowana część zespołu Jezuickiego. Powstało w latach 1656-57 i stanowi interesujący przykład obiektu wczesnobarokowego. Po sekularyzacji dóbr kościelnych seminarium zamieniono na szpital (1802), a w 1809 r. zainstalowano w nim fabrykę broni. |